Wpisy otagowane jako: SONŚ

Manifest programowy PLS – SONŚ

plsonsMANIFEST PROGRAMOWY PLS – SONŚ

Szanowne Koleżanki i Koledzy, Drodzy Przyjaciele!

W związku z problemami na jakie napotkało funkcjonowanie stowarzyszenia SONŚ w systemie organizacyjno-prawnym Rzeczypospolitej Polskiej, i w obliczu bezprzykładnego rozdrobnienia śląskich organizacji społecznych powstała koncepcja połączenia sił z organizacją Pro Loquela Silesiana dla realizacji celów wspólnych dla obu tych organizacji. Chodzi przede wszystkim o starania wokół zachowania śląskiego dziedzictwa kulturowego dla przyszłych pokoleń i popularyzację śląskiego, wielowiekowego dorobku kulturalnego – tak wśród mieszkańców Śląska, jak wśród pozostałych mieszkańców RP i na ile to możliwe, również poza granicami kraju. Nasze, jako śląskich społeczników główne zadania, to uświadamianie społeczeństwu faktu istnienia ponad tysiącletniego oryginalnego dorobku śląskiej kultury i ukazania go w miarę możliwości w całym jego bogactwie. Ma to przede wszystkim decydujący wpływ na ugruntowanie poczucia śląskiej tożsamości u tych, którzy się do niej poczuwają, zrozumienie przez innych historycznej specyfiki naszej ojczyzny oraz sytuacji Śląska i Ślązaków we współczesnych realiach państwa i Europy. Priorytetem są starania wokół języka śląskiego – a może należałoby powiedzieć dwóch języków, gdyż warto poświęcić także swoją uwagę językowi naszych dolnośląskich braci, w którym część swoich największych dzieł napisał najwybitniejszy spośród tysięcy śląskich pisarzy, Gerhart Hauptmann; przynajmniej uświadamiając – w zasadzie zapomniany – fakt istnienia takiego języka. Choć w śląskich językach powstała tylko część monumentalnego gmachu śląskiej literatury, to nie zmienia to faktu, iż taki gmach przez stulecia zbudowano; zatem uświadomienie jego istnienia, zabiegi wokół jego powiększania i zachęta do wstępowania w jego progi, to nasze kolejne wielkie zadanie. A stąd prosta droga wiedzie nas do pozostałych dziedzin sztuki, które na Śląsku miały i mają wybitnych twórców, świetnych mecenasów i wdzięczną publiczność – co sprawiło, że wiele artystycznych dokonań, których ojczyzną jest Śląsk, zasiliło skarbiec kultury światowej a ci, którzy są ich autorami, zasiedli w panteonie największych artystów. Nie wdając się w dalsze szczegóły: systematyczne, możliwie pełne upowszechnianie wiedzy o spuściźnie śląskiej kultury duchowej i materialnej jest zadaniem, które sobie stawiamy. W szczególności zaś mamy na uwadze podstawowe śląskie wartości wypracowane tutaj w wielowiekowych procesach społecznych, wedle których sami chcemy postępować i pragniemy też, by zawsze przyświecały one Ślązakom. A są to:

  • Szacunek dla prawa i jego poszanowanie bez względu na ewentualne niedogodności, które z takiej postawy mogą wynikać;

  • Zamiłowanie do samorządności społecznej wraz z wolnością, którą ona daje , ale i przy pełnym rozumieniu i poszanowaniu pewnych indywidualnych ograniczeń z niej płynących;

  • Szeroko pojęta tolerancja i otwartość w kwestiach: narodowościowych, religijnych, ideowych, obyczajowych i innych;

  • Szacunek dla nauki i wiedzy z towarzyszącą mu dążnością do jak najpełniejszego korzystania z ich dobrodziejstw i współuczestniczenia w ich tworzeniu;

  • Upodobanie do piękna płynącego ze sztuki i dążność do przyczyniania go poprzez współtworzenie, lub chociaż sprzyjanie tym, którzy to czynią.

Powyższe wartości pozwalały w minionych wiekach na harmonijne funkcjonowanie złożonego i skomplikowanego śląskiego społeczeństwa, co z kolei wiodło do bezprzykładnego rozwoju Śląska i podnoszenia się go po licznych, dramatycznych kataklizmach historycznych i naturalnych. Te tradycyjne wartości, bez których Śląsk nie miałby znanego nam historycznego kształtu, są na tyle uniwersalne i ponadczasowe, że dziś mogą być dla nas podstawą do budowy świadomej, obywatelskiej społeczności – nie tylko śląskiej, dodajmy.

Do realizacji wyznaczonych celów Zarząd PLS sprzymierzony z SONŚ chce pozyskać przychylność środowisk intelektualnych w regionie i poza nim. Zamierzamy zainicjować szereg sesji naukowych i popularno-naukowych na interesujące nas tematy – także w środowiskach akademickich poza Śląskiem. Pragniemy skupić wokół PLS grono życzliwych naszym celom autorytetów naukowych i kulturalnych. Będziemy się starać o przedstawianie szerokiej informacji i opracowań w sferze medialnej. Będziemy dążyć do utworzenia kół terenowych, poprzez które można będzie prowadzić działalność edukacyjną, budującą świadomość swej tożsamości a także wspierających naszą działalność programową. Będziemy wspierać, ale też prowadzić własną działalność edytorską w interesujących nas obszarach. Chcemy współuczestniczyć z maksymalnym zaangażowaniem w tworzeniu i realizacji projektu edukacji regionalnej, któremu patronuje Rada Górnośląska. Radę tę chcemy także aktywnie współtworzyć. Nie odżegnując się całkowicie od politycznego zaangażowania – co powinno cechować każdego świadomego obywatela – nie zamierzamy prowadzić własnej działalności politycznej, nawet w najmniejszym stopniu. Nie chcemy być trampoliną dla politycznych karier, natomiast wspierać będziemy każdego, kto będzie gwarantem realizacji naszych zadań programowych – choćby w części. Ważne są też dla nas obchody śląskich świąt, które uznajemy za najważniejsze dla naszej pamięci historycznej:

  • Dni Śląskiej Samorządności przypadające na okres od 15 do 17 lipca, upamiętniające powołanie pierwszego śląskiego Zgromadzenia Stanowego, czyli pierwszego w historii Sejmu Śląskiego, 17 lipca 1402 roku i ogłoszenie Statutu Organicznego Województwa Śląskiego 15 lipca 1920 roku. Z tym świętem wiąże się uczestnictwo w dorocznym Marszu Autonomii;

  • Dzień Śląskiej Godki związany z Międzynarodowym Dniem Języka Ojczystego, przypadającym co roku na 21 lutego;

  • Dzień Pamięci o Tragedii Górnośląskiej przypadający na każdą ostatnią niedzielę stycznia.

Kontynuować będziemy, uznając to za jedno z działań priorytetowych, stworzoną przez SONŚ inicjatywę zdobywania dwóch Śląskich Odznak Krajoznawczych. Podejmiemy także inne inicjatywy w tym obszarze. Także kontynuacją inicjatywy zrodzonej w SONŚ będzie przyznawanie dorocznej nagrody „Eforynus” osobom szczególnie zasłużonym w prezentowaniu dorobku, historii Śląska oraz jego dzisiejszych osiągnięć i problemów. Obie te inicjatywy są uszczegółowione w swoich regulaminach.

Jeśli zatem chcielibyście uczestniczyć w realizacji powyższego oraz wytyczać nowe zadania na tym obszarze, to serdecznie zapraszamy do współpracy! Cele mamy wyznaczone i mamy świadomość, że droga do ich realizacji jest długa i mozolna. Chcemy ją jednak uparcie i mozolnie, krok po kroku, pokonywać. Dlatego zależy nam na faktycznym zaangażowaniu w to dzieło a nie na jałowych na ogół sporach, co aż nazbyt często towarzyszy nam w codzienności śląskiego życia społecznego. Zapraszamy!!!

Zarząd PLS

Prōmytojs przibity – kolejne wydawnictwo w ramach CANON SILESIAE

W 2012 roku Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej zainicjowało serię wydawniczą CANON SILESIAE Bibliŏtyka Ślōnskŏ, w ramach której wydawane są książki o tematyce  śląskiej. Mają one pozwolić nam spojrzeć na specyfikę kultury regionu z różnych perspektyw, w tym także językowej.

Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej nie bierze aktywnego udziału w dyskusji nad kodyfikacją śląskiej mowy. Chcielibyśmy, aby naszą cegiełką w jej emancypacji było tłumaczenie klasyki literatury światowej na śląski. W ten sposób narodził się pomysł poszerzenia koncepcji serii wydawniczej CANON SILESIAE o nową podserię: Bibliŏtyka tumaczyń. Pragniemy przekonać niedowiarków, że po śląsku można wydawać dzieła z najwyższej połki, a nie tylko kolejne zbiory „wicowych rymowanek”.

Jesteśmy przekonani, że udane tłumaczenie dzieła literackiego to tworzenie „przestrzeni myślenia”, jak w przedmowie do niniejszej książki wyjaśnia dr hab. Aleksandra Kunce.

Serię rozpoczynamy Prometojsem przybitym, czyli tłumaczeniem antycznego dzieła Ajschylosa: Prometheus desmōtēs (Prometeusz skowany). Wybór tego dzieła nie jest przypadkowy. To nie tylko sięgnięcie do antyku, mającego pierwszeństwo ze względów chronologicznych. Prometeusz to także ten, który niósł ogień, niósł światło. Mamy nadzieję, że książka stanie się także pochodnią oświetlająca drogę kolejnym tłumaczom, że pozwoli uwierzyć Ślązakom w moc ich języka.

Dzieło przetłumaczył profesor Zbigniew Kadłubek, wybitny klasycysta. Chcemy, by normą w naszej serii stało się, że tłumaczami są osoby nie tylko posiadające „wyczucie śląskiego”, ale także mające odpowiednio szerokie kompetencje w zakresie znajomości języka źródłowego oraz kultury, w jakiej utwór się zrodził. Dokładamy wszelkich starań, by przekładów dokonywano  z oryginału, a nie jedynie na podstawie polskich tłumaczeń.

Książkę można zamawiać mailowo (slonzoki@gmail.com) lub telefonicznie: +48 693 953 661 w naszym Stowarzyszeniu (koszt to 19,90 złotych + koszt wysyłki) lub bezpośrednio na stronie internetowej współwydawcy: www.silesiaprogress.com

Patronat nad książką objęli:

 

DZIENNIK ZACHODNI
JASKÓŁKA ŚLĄSKA
NASZEMIASTO.PL
RADIO FEST 
BLOG TUUDI.NET

Konferencja „Europejskie i regionalne instrumenty ochrony języków zagrożonych” – relacja

Organizowana przez Komisję Mniejszości Narodowych i Etnicznych Sejmu RP oraz Biuro Analiz Sejmowych konferencja, zgromadziła w Sali Kolumnowej Sejmu RP wielu gości skupionych wokół sprawy ochrony języków i dialektów zagrożonych wymarciem. Wśród nich było szerokie grono naukowców (z zakresu polityki językowej, planowania językowego, polityki mniejszościowej i socjolingwistyki), którzy czynnie uczestniczyli w konferencji wygłaszając swoje referaty. Wśród gości pojawili się reprezentanci Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej w osobach posła Marka Plury, Wojciecha Glenska oraz Krzysztofa Gawliczka, a także przedstawiciele wielu innych śląskich organizacji (DANGA, SILESIA SCHOLA, ZLNS, ŚLONSKO FERAJNA, NASZ WSPÓLNY SLĄSKI DOM, PRO LOQUELA SILESIANA). Pierwsza część konferencji poświęcona była standardom ochrony języków zagrożonych, sukcesom oraz problemom związanym ze rewitalizacją języka kaszubskiego, jidysz i języka karaimskiego. Druga część poświęcona była językowi i kulturze Wilamowic oraz ochronie ginących dialektów.
Trzecia część dotyczyła próby podjęcia działań wobec języków nieuznanych i nieobecnych w polskiej polityce językowej, gdzie głównie skupiono się na języku śląskim. Swoje wystąpienia na temat śląskiej mowy wygłosili prof. dr hab. Bogusław Wyderka, dr hab. Katarzyna Kłosińska, dr hab. Roman Szul, dr hab. Jolanta Tambor oraz prof. dr hab. Grzegorz Janusz. W trakcie panelu dyskusyjnego wywiązała się bardzo żywiołowa debata podczas której nie brakowało również zdecydowanych sceptyków uważających, że godka śląska to tylko dialekt języka polskiego a próby jego usankcjonowania mogą grozić suwerenności państwa polskiego.
Wspólną konkluzją trzeciej części konferencji była niewątpliwa potrzeba usankcjonowania języka śląskiego w polskiej polityce językowej. Zastanawiano się jednak czy nie wymaga to zmiany lub stworzenia na nowo ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych.

Uczestnicy konferencji: Wojciech Glensk (SONŚ), Józef Kulisz (Danga), Krzysztof Gawliczek (SONŚ)

Uczestnicy konferencji: Wojciech Glensk (SONŚ), Józef Kulisz (Danga), Krzysztof Gawliczek (SONŚ)

oprac. Wojciech Glensk (SONŚ)

O narodowości śląskiej i SONŚ dla młodych z Europy

W dniu 19 lipca w Górkach Wielkich k. Skoczowa przedstawiciele Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej, Justyna Nikodem i Piotr Długosz, mieli okazję naświetlić kwestię narodowości śląskiej oraz działania SONŚ uczestnikom projektu „Młodzież mniejszości w działaniu”. W projekcie tym biorą udział przedstawiciele grup mniejszościowych z Polski, Łotwy, Rumunii, Macedonii i Niemiec. Uczestnicy projektu wykazali się dużym zainteresowaniem tematem narodowości śląskiej. Dyskusja trwała ponad 4 godzniy!

Oprócz przedstawicieli SONŚ o pracy z młodzieżą mniejszości niemieckiej opowiadała przewodnicząca BJDM, Joanna Hassa.

O kodyfikacji śląskiego c.d.

Kolejny ciekawy tekst dra Henryka Jaroszewicza na temat sensu kodyfikacji śląskiego. Impulsem do napisania tekstu był felieton Michała Smolorza „Belwederski autorytet skończony”, jaki ukazał się na łamach Dziennika Zachodniego.

Zapraszamy do lektury: http://www.slonzoki.org/files/JaroszDZ.pdf

Powołano Radę Górnośląską

W dniu 16 maja w Katowicach powołano Radę Górnośląską, która ma skupiać śląskie organizacje, które adekwatnie do swoich obszarów działania popierają lub akceptują następujące cele:

a)     formalne uznanie narodowości śląskiej przez organy Rzeczypospolitej Polskiej,

b)     uznanie języka śląskiego za język regionalny,

c)     wprowadzenie wiedzy o regionie jako obowiązkowego przedmiotu do szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych.

Akces przystąpienia do Rady zgłosiło 11 organizacji:

  • Pro Loquela Silesiana
  • Związek Ślązaków
  • Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej
  • Ruch Autonomii Śląska
  • Związek Górnośląski
  • Towarzystwo Piastowania Mowy Śląskiej „DANGA”
  • Ślonsko Ferajna
  • Stowaszyszenie „Silesia Schola”
  • Przymierze Śląskie
  • Fundacja Silesia
  • Nasz Wspólny Śląski Dom
Na przewodniczącego na dwuletnią kadencję wybrano Piotra Długosza (SONŚ), a zastępcą został Rafał Adamus (PLS).
Zebrani zaakceptowali wspólny wniosek, który 17 maja miał być podpisany na otwarciu Domu Ślonskiej Ferajny w Mysłowicach. We wniosku śląskie organizacje zwracają się o udział środowisk śląskich w pracach Komisji Wspólnej Rządu Mniejszości Narodowych i Etnicznych.

Rada Górnośląska powstała z inicjatywy Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej jako pokłosie „Śląskiego szczytu” z 7 maja br.

Relacja z wyjazdu integracyjnego do Zabrza i Tychów

SONŚ przy pomocy sołectwa wsi Większyce, a w szczególności p. soltysa Krystiana Pogodzika zorganizował w kwietniową sobotę a wycieczkę do kopalni Guido w Zabrzu oraz Browaru w Tychach.

Kiedy dojechaliśmy do kopalni, zostaliśmy podzielni na dwie grupy. Wszyscy założyliśmy obowiązkowe hełmy i lampy i ruszyliśmy pod ziemię. Szczegółowych informacji na temat specyfiki pracy udzielali przewodnicy. Najpierw zwiedziliśmy halę maszyn wyciągowych, potem udaliśmy się do szybu zjazdowego. W oczekiwaniu na naszą kolejkę, przewodnik zapoznał nas z historią kopalni. Chwilę później wsiedliśmy do ośmioosobowych „szoli” i zjechaliśmy na poziom 320 m. Trasa tego poziomu biegnie przez wykuty w skale przekop. Jest to drugi, najgłębszy poziom tej zabytkowej kopalni, łącznie jego chodniki maja 2 km długości, To tam przewodnik pokazał nam ścianę z drewnianą obudową, potężny kombajn. Na własne oczy przekonaliśmy , jak działa przenośnik taśmowy. Humory nam dopisywały, o czym się przekonaliśmy, ilekroć ktoś uderzał głowę przyodziany w hełm w kopalniany strop. Na koniec czekała ostania przyjemność wyjazd „szolą” na powierzchnię. Wyjazd ten stał żywą lekcją poglądową na temat warunków pracy, tradycji i osprzętu górniczego. Równocześnie zobaczyliśmy jak zmienia jak zmienia się kopalnia i praca na przestrzeni wieków. Po wyczerpującym zwiedzaniu kopalni udaliśmy się posilić do karczmy „Rajcula”, gdzie nie brakowało śląskiego jadła i dobrego humoru.

Drugi punkt programu wycieczki to browar książęcy w Tychach. Zwiedzanie rozpoczęliśmy od Tyskiego Muzeum Piwowarstwa, wyjątkowego w skali Polski i Europy, ponieważ stanowi połączenie zabytkowego wnętrza i multimedialnej techniki XXI wieku.

Powitał nas sam twórca potęgi tyskich browarów książę Jan Henryk XI Hochberg von Pless, przemawiający z portretu. Potem w sali kinowej zaprezentowano historię browarów. W gablotach na terenie browaru umieszczono ogromną kolekcję butelek, kufli, ponadto rozlokowano szereg akcesoriów piwowarskich. Następnie odbyliśmy pasjonująca wędrówkę po rozległym terenie, poznając stopniowo kolejne etapy warzenia piwa. Wreszcie przemieściliśmy się na drugą stronę ulicy do hali, w której dokonuje pasteryzacja i rozlew piwa do butelek i puszek, tu znajduje się największy browar w Polsce produkujący 5,5 miliona hektolitrów piwa rocznie. Obserwowaliśmy z antresoli proces mycia butelek , automatyczną obsługę maszyny dokonującej selekcji jakości i mycia, wreszcie napełnianie i transport przenośnikami do pakowania. W ogromnej hali pracowało zaledwie kilka osób, wszystko odbywało się automatycznie. Tyski Browar jest perłą architektury przemysłowej w Polsce. Różnorodne bogato zdobione budynki przemysłowe i administracyjne, rozlokowane są na obszernym terenie z pięknie pielęgnowaną zielenią. Po zwiedzaniu produkcji udaliśmy się na długo wyczekiwaną degustację niepasteryzowanego piwa.

Następnie przejechaliśmy do tyskiej restauracji „Carpe diem” na spotkanie osób zainteresowanych SONŚ z Tychów i okolic. Wybrano na nim koordynatorów lokalnych na miasto Tychy, którymi zostali Piotr Szczepaniok i Gabriela Kańtor.

W drodze powrotnej rodziły się pomysły i propozycje na kolejne wycieczki.

Oprac.: Justyna Nikodem

Znane osoby w SONŚ – cz. 2

Przygotowaliśmy do Państwa kolejne podsumowanie zapisów do Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej osób publicznych. Oto członkowie, którzy przystąpili do nas w ostatnim miesiącu i pozwolili upublicznić swoje dane:

Adam Sikora – operator filmowy, autor zdjęć m.in. do filmów „Essential Killing” Jerzego Skolimowskiego, „Cztery noce z Anną”, „Angelus” i „Wojaczek”.

Jerzy Ciurlok – prezenter i publicysta radiowy, od wielu lat podejmujący tematy dotyczące Śląska oraz estradowy Ecik z kabaretu Masztalskich

Aleksander Devosges Cuber – m.in. kustosz Muzeum Regionalnego w Głogówku

Teodor Glensk – estradowy Tolek

 

Jednocześnie przypominamy, że do Stowarzyszenia należą już także:

Marek Plura – poseł PO
prof. Joachim Glensk
dr hab. Bogusław Czechowicz – prof. UO
dr Jerzy Gorzelik – wicemarszałek woj. śląskiego i przewodniczący RAŚ
Adrian Jojko – prezes Mikołowskiego Towarzystwa Historycznego
Grzegorz Wieczorek – współzałożyciel „Dangi” i redaktor naczelny „Nowego Casnika”, gazety w języku dolnołużyckim
Rafał Adamus – prezes Pro Loquela Silesiana
Członkiem wspierającym jest Związek Ślązaków pod przewodnictwem Jana Czogały.

Spotkanie w Mysłowicach – relacja

Mysłowice były miejscem pierwszego otwartego spotkania zarządu Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej z członkami i sympatykami SONŚ w woj. śląskim. Stowarzyszenie reprezentowali Piotr Długosz i Roman Knopp. Na sali zgromadziło się kilkadziesiąt osób.

Piotr Długosz przybliżył historię zakładania stowarzyszenia oraz dotychczas zrealizowane projekty. Przybliżył także plan działań na najbliższe tygodnie oraz zapoznał zgromadzonych z próbami delegalizacji SONŚ.

Na zakończenie zaproponowano wybór koordynatora SONŚ dla miasta Mysłowice, aby usprawnić działanie organizację. Osobą tą został p. Lucjan Hadasz (dane kontaktowe w zakładce kontakt).

Wspólny wniosek Ślązaków i Kaszubów

W dniu 20 marca Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej oraz Kaszëbskô Jednota wystąpią ze wspólnym wnioskiem o nadanie osobom poczuwającym się do narodowości śląskiej i kaszubskiej statusu mniejszości etnicznej.

Wniosek zostanie wysłany do:

  • Donald Tusk – Premier RP
  • Bronisław Komorowski – Prezydent RP
  • Ewa Kopacz – Marszałek Sejmu
  • Bogdan Borusewicz – Marszałek Senatu
  • Miron Sycz – Przewodniczący Sejmowej Komisji ds. mniejszości narodowych i etnicznych
  • Włodzimierz Karpiński – Sekretarz Stanu, współprzewodniczący Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych

Oto zdjęcie wniosku:

Poniżej przedstawiamy treść wniosku:

Wniosek

My, Kaszubi i Ślązacy deklarujący narodowość kaszubską i śląską, kierując się własną tradycją, doświadczeniem historycznym i troską o przyszłość, wnioskujemy o uznanie naszych narodów za mniejszości etniczne i objęcie nas prawną ochroną w ramach obowiązującej w Polsce Ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym z dnia 6 stycznia 2005 r.

 

Uzasadnienie

Reprezentujemy tych Ślązaków i Kaszubów, którzy za swe niezbywalne prawo uważają poczucie przynależności narodowej śląskiej i kaszubskiej. Jednocześnie szanujemy stanowisko osób, które będąc pochodzenia kaszubskiego bądź śląskiego, naszych wyborów nie podzielają. Akceptujemy prawo każdego człowieka do „swobodnej decyzji o traktowaniu go jako osoby należącej bądź też nienależącej do mniejszości”, jak określone zostało to w Ustawie o mniejszościach narodowych i etnicznych. Podobnie do ustawodawcy przyznajemy, że „wybór taki lub korzystanie ze związanych z tym wyborem praw nie pociąga za sobą jakichkolwiek niekorzystnych skutków”. Wierzymy, że w wolnym i demokratycznym państwie jest miejsce dla nas wszystkich, także dla obywateli o poczuciu narodowym innym niż polskie.

Prawo do wyboru przynależności narodowej jest indywidualnym prawem każdego człowieka, ale jednocześnie też prawem wspólnoty jest ochrona norm grupowych. Gwarantuje to Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej, a reguluje Ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym z 6 stycznia 2005 r. Nasze wspólnoty narodowe – kaszubska i śląska – takimi regulacjami nie są objęte.

Żądamy więc równouprawnienia naszych narodów i będziemy się go domagać w polskim parlamencie i w społeczności międzynarodowej tworzącej wspólnotę europejską. Ta ostatnia, podobnie jak i my, z uwagą oczekuje wyników Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i Mieszkań 2011. Zaniepokojenie budzi odkładany termin publikacji tych wyników, a niedopuszczalna jest próba pominięcia w ich opracowaniu danych uzyskanych za pomocą metody samospisu internetowego, który wobec małej wiarygodności części rachmistrzów spisowych był gwarancją swobodnej wypowiedzi wielu obywateli Rzeczpospolitej Polskiej.

Na przestrzeni wieków, na styku rywalizujących ze sobą społeczeństw i państw zarówno Kaszubi, jak i Ślązacy poddawani byli presji germanizacji i polonizacji. Nie rozerwało to więzów wewnętrznych naszych wspólnot i nie zatrzymało rozwoju języka kaszubskiego i mowy śląskiej, a poczucie podmiotowości obu naszych społeczności doprowadziło do wykształcenia się świadomości narodowej Kaszubów i Ślązaków.

Żyjemy w demokratycznej Polsce, którą uznajemy za nasze własne państwo. To ono, jako instytucja prawna i polityczna zarazem, określa, jaki jest jego stosunek do zamieszkujących je mniejszości narodowych i etnicznych, do ich wyznań i języków oraz do tego wszystkiego, co można określić mianem dziedzictwa kulturowego. Dlatego zwracamy się do najwyższych władz Rzeczpospolitej Polskiej, by uznały dążenia swoich obywateli – Kaszubów i Ślązaków – w myśl poszanowania wolności i sprawiedliwości oraz dialogu wspólnot opartym na zrozumieniu tradycji i kulturowych różnic.

W zakresie ochrony praw mniejszości wszystkie państwa europejskie, w tym Polska, kierują się dokumentami międzynarodowymi przyjętymi przez ONZ, RE i OBWE. Określone w nich prawa stanowią standard: zasada niedyskryminacji, prawa oświatowe, językowe, kulturalne, wyznaniowe i do udziału w życiu publicznym. Prawa te są uznawane przez społeczność międzynarodową jako fundamentalne dla osób należących do mniejszości. Dwoma podstawowymi zbiorami tych praw są prawa człowieka i prawa grupowe.

Jesteśmy autochtonami i od setek lat zamieszkujemy dzisiejsze ziemie zachodnie i północne Polski. Daje nam to przywilej zrównania naszych narodów – kaszubskiego i śląskiego – w prawach z innymi mniejszościami narodowymi i etnicznymi w Polsce, co gwarantuje powodzenie wszelkich starań na rzecz ochrony i rozwoju naszej tożsamości kulturowej. Powinno to być celem nie tylko naszym, ale także demokratycznego państwa, jakim jest Rzeczpospolita Polska.

 Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej

/-/ Justyna Nikodem

/-/ Piotr Długosz

 Kaszëbskô Jednota

/-/ Karol Rhode

/-/ Mateusz Meyer